شيوههاي رفتار ما مربيان و پدر و مادر موجب ايجاد خشونت در كودكان ميشود. معمولاً كودكان در كلاسهايي كه كنترل و مقررات شديد براي كودك به كار گرفته ميشود حالت تهاجم پيدا ميكنند.
حالت تهاجم و خشونت بهطور طبيعي در كودكان وجود دارد
به نظر ميرسد شيوههاي رفتار ما مربيان و پدر و مادر موجب ايجاد خشونت در كودكان ميشود. معمولاً كودكان در كلاسهايي كه كنترل و مقررات شديد براي كودك به كار گرفته ميشود حالت تهاجم پيدا ميكنند.
در چنين شرايطي عدهاي از كودكان گوشهگير خواهند شد چون تحمل امر و نهي را ندارند. اينها كودكاني هستند كه بودن و نبودنشان در كلاس فرقي ندارد. بعضي از كودكان راه ديگري را انتخاب ميكنند و به دفاع از مربي، كودكان ديگر را ساكت ميكنند و با گفتن جملاتي از قبيل خانم مربي سرش درد ميكند يا خانم مربي دلم براي شما تنگ شده شروع ميكنند از مربي تعريف كردن چون توان مقابله با آن را ندارند. پيامد ظاهري اين مسئله مؤدب شدن بچههاست كه امري پسنديده است اما به چه قيمتي؟
گروهي از كودكان كه نه گوشهگيري را دوست دارند و نه تملقگويي را ميپسندند رفتارهاي خشن خود را به شيوههاي مختلف نشان ميدهند. اين دسته از كودكان مبارزه را ادامه ميدهند؛ بعضي نقاشي دوستشان را پاره يا خراب ميكنند، گچ ديوار را ميكنند و يا ديوار را خطخطي ميكنند و يا موقع قصه خواندن آرام و قرار ندارند.
بعضي از كودكان خود را گاز ميگيرند و يا موهاي خود را ميكنند. همه اين رفتارها نمونههايي از خشم پنهاني كودكان در برابر رفتارهاي سختگيرانه و كنترلي ما مربيان است.
به عبارتي ما مربيان عامل همه اين خشونتها و رفتارهاي تهاجمي كودكان هستيم. در چنين كلاسي كودكان روزهاي بسيار سختي را ميگذرانند و زماني كه وارد مهدكودك ميشوند گريه را شروع ميكنند و تمايل رفتن به كلاس را ندارند. خود مربي نيز از كنترل زياد احساس خستگي ميكند و نميداند كه چرا كودكان اين همه رفتارهاي خشن نشان ميدهند، غافل از اينكه اشكال اصلي در رفتار خود اوست.
عدهاي از مربيان نيز به خشونت كودكان دامن ميزنند. اين گروه با رفتارهاي بيثبات خود حس تهاجم كودكان را بيشتر تقويت ميكنند. كودكان موضوع بيثباتي رأي و نظر مربي را خوب ميفهمند و ميدانند كه نظر مربي تغيير ميكند، به همين دليل نيز سعي ميكنند نظر مربي را نسبت به كاري كه دوست دارند تغيير دهند.
ما با يك تلاش پي در پي و مداوم ميتوانيم آنچه را كه موجب خشونت كودك شده است بفهميم و درك كنيم. شايد بسياري از رفتارهاي خشونتآميز كودك مربوط به دوران رشد او است كه اين مسئله با مراقبت و تدبير مربي توانا و صبور، با گذشت زمان حل ميشود و شايد پدر و مادر كودك احتياج به راهنمايي دارد كه چطور به كودك خود كمك كند تا آرامش بيشتري داشته باشد. شايد لازم باشد كه برنامه مهدكودك تغيير كند تا كودك كمتر احساس خستگي كند. وقتي متوجه شديم كه علت عصبانيت كودك چيست به راحتي ميتوان آن را برطرف كرد.
به نظر ميرسد حل اساسي اين مشكل نيازمند يك برنامه درازمدت است. تصور كنيد يك صبح معمولي است و مربي توانا، آرام و صبور ايستاده و در انتظار آمدن كودكان به مهدكودك است؛ كودكان با مقادير متفاوتي از احساس خشونت به كلاس ميآيند و ميخواهند در آن روز مقداري از حس تهاجم خود را بيرون بريزند. البته كودكان حق دارند اين احساسات را به شيوه درست بروز دهند. سؤال اين است كه در چنين شرايطي مربي چه كار ميتواند بكند؟ فعاليتهاي زيادي است كه ميتواند تاثيرگذار باشد و رفتارهاي غيرقابل قبول كودك را به رفتارهاي قابل قبول تبديل كند اما بايد وقت زيادي براي انجام اين كارها در نظر گرفت.
شيوهها و فعاليتهاي مختلفي را ميتوان انجام داد اما بايد توجه داشت كه پريدن بچهها روي تشكهاي فنري يكي از اين اقدامات است. پريدن و انداختن توپ داخل تور بسكتبال كه ميتواند در كلاس نصب شود يكي ديگر از اقدامات است. تاب خوردن به خاطر حركتهاي متناوب آن و جدا شدن كودك از ديگر دوستانش بسيار مؤثر است. اين فعاليت به آرامشدن كودك كمك ميكند و ميتواند آغاز دوستي و ارتباط نزديك مربي با كودك باشد. اگر فعاليتي احتياج به حركت شديد دست داشته باشد و خود مربي اين كار را انجام دهد، كودك با علاقه بيشتري آن را انجام خواهد داد مانند پرتاب كردن توپ.
همچنين مربيان ميتوانند تعدادي عروسكهاي پلاستيكي، بادي و پارچهاي تهيه كنند و در اختيار كودكان قرار دهند و آنها ميتوانند هيجانهاي خود را روي اين عروسكها پياده كنند. وسايلي مثل اره، چكش و سنباده براي كودكان بسيار جالب است. بچهها با آنها ميتوانند ميخهاي جعبه را محكم كنند، كارتن تخممرغ را اره كنند و يا حتي جعبهها را خرد كنند.
گل بازي، كه مقدار زياد آن براي رهاكردن حس خشونت كودكان وسيله بسيار خوبي است و همينطور خمير آرد، خمير مجسمهسازي و تشويق بچهها به بازي با آنها نيز مؤثر است. اما نقاشي با انگشت و درست كردن لكههاي رنگي براي كودكان عصبي و خشن بسيار جالب است. مقدار زيادي كاغذ تهيه كنيد، در اختيار بچهها قرار دهيد و به آنها فرصت بدهيد تا هر كاري را كه دوست دارند با آنها انجام دهند و حتي آنها را پاره يا مچاله كنند، زيرا اين كار به آنها حس آرامش و راحتي ميدهد.
فرياد كشيدن و سر و صدا كردن و رها كردن صدا نيز به آنها آرامش خواهد داد و كوبيدن روي سطل يا كاسه براي كودكي كه از آن لذت ميبرد بسيار خوب است و به عبارتي مربي بايد آگاهانه لحظههايي را فراهم كند تا كودكان بتوانند سر و صدا به راه بيندازند و با اين كار آرامش به دست بياورند. آب بازي براي كودكان غيرقابل كنترل بسيار آرامشدهنده است و آنها از اين بازي لذت خواهند برد و به آرامش خواهند رسيد. آب و خاك در اختيار كودكان قرار دهيد تا گل درست كنند يا اسباببازيهاي خود را تميز كنند.
همچنين ميتوان عروسكهاي كوچكي را در اختيارشان گذاشت و اجازه داد به هر شكلي كه دوست دارند آنها را تنبيه و يا مجازات كنند. اگر ديده باشيم كه كودك چگونه عروسكي را بچه خود ميداند متوجه تأثير بازي در كاهش خشونت كودك خواهيم شد.
همشهری آنلاین
ورزش
نقشه
سايت